Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau như thế nào là vấn đề được nhiều cặp vợ chồng quan tâm khi muốn chấm dứt quan hệ hôn nhân. Mặc dù đều có mục đích là giải quyết việc ly hôn nhưng hai thủ tục này có sự khác nhau về điều kiện, người yêu cầu, hồ sơ, trình tự giải quyết và cách Tòa án xem xét.
Việc xác định đúng ly hôn đơn phương hay thuận tình ngay từ đầu sẽ giúp vợ chồng chuẩn bị hồ sơ phù hợp và hạn chế những vướng mắc trong quá trình giải quyết.
Trong bài viết dưới đây, Công Ty Luật TNHH RB Law sẽ phân tích chi tiết sự khác nhau giữa hai hình thức ly hôn này.
Ly hôn đơn phương và thuận tình là gì?
Ly hôn đơn phương là gì?
Ly hôn đơn phương là trường hợp một bên vợ hoặc chồng yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi hai bên không cùng thống nhất về việc chấm dứt quan hệ hôn nhân.
Ví dụ, người vợ muốn ly hôn nhưng người chồng không đồng ý. Khi đó, người vợ có thể nộp đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn nếu có căn cứ theo quy định pháp luật.
Trong trường hợp này, Tòa án sẽ xem xét tình trạng hôn nhân và các yêu cầu liên quan như con chung, tài sản chung, cấp dưỡng, nghĩa vụ tài chính…
Thuận tình ly hôn là gì?
Thuận tình ly hôn là trường hợp vợ và chồng cùng tự nguyện yêu cầu ly hôn, đồng thời đã thỏa thuận được về việc chia tài sản, việc trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con trên cơ sở bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con.
Nếu các bên thực sự tự nguyện và thỏa thuận phù hợp, Tòa án có thể công nhận thuận tình ly hôn theo quy định.
Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau như thế nào?
Sự khác nhau cơ bản có thể được khái quát như sau:
| Tiêu chí | Ly hôn đơn phương | Thuận tình ly hôn |
| Người yêu cầu | Một bên vợ hoặc chồng | Cả vợ và chồng |
| Ý chí ly hôn | Có thể chỉ một bên muốn ly hôn | Hai bên đều tự nguyện |
| Sự thống nhất về con, tài sản | Có thể xảy ra tranh chấp | Hai bên đã thỏa thuận được |
| Bản chất thủ tục | Vụ án hôn nhân và gia đình | Việc dân sự |
| Đơn sử dụng | Đơn khởi kiện | Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn |
| Vai trò của Tòa án | Xem xét căn cứ cho ly hôn và giải quyết tranh chấp nếu có | Kiểm tra sự tự nguyện và tính hợp pháp của thỏa thuận |
| Thời gian giải quyết | Thường phức tạp hơn nếu có tranh chấp | Thường thuận lợi hơn nếu các bên thống nhất |
| Trường hợp phù hợp | Một bên không đồng ý hoặc không hợp tác | Hai bên cùng đồng ý ly hôn và đã thống nhất các vấn đề liên quan |
Điều kiện để ly hôn đơn phương
Không phải cứ một bên muốn ly hôn thì Tòa án chắc chắn chấp nhận yêu cầu.
Theo quy định của Luật Hôn nhân và gia đình, khi một bên yêu cầu ly hôn, Tòa án sẽ xem xét căn cứ cho ly hôn theo quy định.
Trường hợp có căn cứ về việc vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân rơi vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài và mục đích hôn nhân không đạt được, Tòa án có thể giải quyết cho ly hôn.
Một số tình huống thường dẫn đến việc một bên lựa chọn ly hôn đơn phương gồm:
- Vợ hoặc chồng thường xuyên xảy ra mâu thuẫn;
- Có hành vi bạo lực gia đình;
- Ngoại tình;
- Một bên bỏ bê gia đình;
- Vợ chồng đã sống ly thân trong thời gian dài;
- Một bên không đồng ý ly hôn;
- Một bên không hợp tác để thực hiện thủ tục thuận tình.
Điều kiện để thuận tình ly hôn
Để được Tòa án công nhận thuận tình ly hôn, vợ và chồng cần đáp ứng các điều kiện cơ bản:
Thứ nhất, cả hai cùng tự nguyện ly hôn.
Không được có sự ép buộc hoặc cưỡng ép một bên phải đồng ý ly hôn.
Thứ hai, hai bên đã thỏa thuận về việc nuôi con.
Nếu có con chung, vợ chồng cần thống nhất người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ cấp dưỡng và những vấn đề liên quan.
Thứ ba, hai bên đã thỏa thuận về tài sản.
Vợ chồng có thể tự thỏa thuận về việc chia tài sản hoặc thống nhất không yêu cầu Tòa án giải quyết.
Thứ tư, thỏa thuận phải bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con.
Nếu thỏa thuận của hai bên không bảo đảm quyền lợi của vợ và con, Tòa án có thể không công nhận thuận tình ly hôn và xem xét giải quyết theo quy định.
Ly hôn đơn phương dùng đơn gì?
Đối với ly hôn đơn phương, người yêu cầu thường thực hiện thủ tục khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền.
Đơn cần thể hiện những nội dung cơ bản như:
- Thông tin người khởi kiện;
- Thông tin người bị kiện;
- Thông tin về quan hệ hôn nhân;
- Thời điểm đăng ký kết hôn;
- Quá trình chung sống;
- Nguyên nhân phát sinh mâu thuẫn;
- Tình trạng hôn nhân hiện tại;
- Yêu cầu được ly hôn;
- Yêu cầu về con chung;
- Yêu cầu về tài sản, nợ chung nếu có;
- Danh mục tài liệu, chứng cứ kèm theo.
Người làm đơn nên trình bày rõ ràng, trung thực và cung cấp những tài liệu có liên quan.
Thuận tình ly hôn dùng đơn gì?
Đối với thuận tình ly hôn, vợ và chồng cùng làm đơn yêu cầu Tòa án công nhận thuận tình ly hôn và các thỏa thuận liên quan.
Nội dung đơn thường thể hiện:
- Thông tin của vợ và chồng;
- Thông tin đăng ký kết hôn;
- Lý do muốn chấm dứt hôn nhân;
- Sự tự nguyện của hai bên;
- Thỏa thuận về con chung;
- Thỏa thuận về cấp dưỡng;
- Thỏa thuận về tài sản;
- Các vấn đề khác có liên quan.
Do đây là thủ tục yêu cầu công nhận sự thỏa thuận, cả hai bên cần thống nhất về những vấn đề thuộc phạm vi yêu cầu.
Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau về hồ sơ như thế nào?
Hồ sơ của hai thủ tục có nhiều giấy tờ tương tự nhau nhưng loại đơn và nội dung yêu cầu có sự khác biệt.
Hồ sơ ly hôn đơn phương
Thông thường gồm:
- Đơn khởi kiện ly hôn;
- Bản chính Giấy chứng nhận kết hôn;
- Giấy tờ tùy thân;
- Giấy tờ về nơi cư trú theo yêu cầu;
- Giấy khai sinh của con nếu có;
- Giấy tờ chứng minh tài sản nếu yêu cầu chia tài sản;
- Chứng cứ liên quan đến tình trạng hôn nhân nếu có.
Hồ sơ thuận tình ly hôn
Thông thường gồm:
- Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn;
- Bản chính Giấy chứng nhận kết hôn;
- Giấy tờ tùy thân của vợ và chồng;
- Giấy tờ về con chung nếu có;
- Tài liệu về tài sản nếu có;
- Văn bản hoặc nội dung thể hiện thỏa thuận của hai bên.
Tùy từng trường hợp, Tòa án có thể yêu cầu bổ sung tài liệu cần thiết.
Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau về thời gian giải quyết
Đây cũng là một trong những điểm được nhiều người quan tâm.
Thuận tình ly hôn thường thuận lợi hơn nếu hai bên đã thống nhất về tất cả các vấn đề liên quan và hồ sơ đầy đủ.
Trong khi đó, ly hôn đơn phương có thể mất nhiều thời gian hơn do Tòa án phải giải quyết theo trình tự tố tụng của một vụ án. Đặc biệt, nếu phát sinh tranh chấp về con chung, tài sản hoặc một bên không hợp tác thì thời gian giải quyết có thể kéo dài.
Do đó, không thể đưa ra một thời gian cố định áp dụng cho tất cả trường hợp.
Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau về quyền nuôi con
Trong cả hai trường hợp, nếu có con chung thì vấn đề nuôi con đều cần được giải quyết.
Đối với thuận tình ly hôn
Hai vợ chồng có thể tự thỏa thuận người trực tiếp nuôi con và nghĩa vụ cấp dưỡng.
Tuy nhiên, thỏa thuận phải bảo đảm quyền lợi của con. Tòa án sẽ xem xét trước khi công nhận.
Đối với ly hôn đơn phương
Nếu vợ chồng không thống nhất được người trực tiếp nuôi con, Tòa án sẽ quyết định dựa trên các quy định pháp luật và quyền lợi về mọi mặt của con.
Người muốn trực tiếp nuôi con nên chuẩn bị các tài liệu chứng minh điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng và tạo môi trường sống phù hợp cho con.
Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau về tài sản
Nếu vợ chồng có tài sản chung:
- Trong thuận tình ly hôn, hai bên có thể tự thỏa thuận việc phân chia tài sản.
- Trong ly hôn đơn phương, nếu không thỏa thuận được, một bên có thể yêu cầu Tòa án giải quyết việc chia tài sản.
Đối với tài sản có giá trị lớn như nhà đất, ô tô, tiền gửi, cổ phần hoặc phần vốn góp, người yêu cầu nên chuẩn bị giấy tờ chứng minh quyền sở hữu, quyền sử dụng và nguồn gốc tài sản.
Chồng hoặc vợ không đồng ý ly hôn thì nên làm thủ tục nào?
Nếu một bên muốn ly hôn nhưng bên còn lại không đồng ý, hai người không đáp ứng điều kiện để thực hiện thuận tình ly hôn.
Trong trường hợp này, người muốn chấm dứt quan hệ hôn nhân có thể cân nhắc ly hôn đơn phương nếu có căn cứ theo quy định.
Ví dụ:
Người vợ muốn ly hôn nhưng chồng không đồng ý ký đơn. Người vợ có thể tự mình làm đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn và các vấn đề liên quan.
Việc chồng không ký đơn không đồng nghĩa với việc người vợ mất quyền yêu cầu ly hôn.
Nên chọn ly hôn đơn phương hay thuận tình?
Việc lựa chọn thủ tục nào phụ thuộc vào tình trạng thực tế của vợ chồng.
Nên thực hiện thuận tình ly hôn nếu:
- Hai bên đều tự nguyện ly hôn;
- Đã thống nhất về người nuôi con;
- Đã thống nhất về cấp dưỡng;
- Đã thỏa thuận được tài sản;
- Không còn tranh chấp đáng kể.
Nên thực hiện ly hôn đơn phương nếu:
- Một bên không đồng ý ly hôn;
- Một bên không chịu ký đơn;
- Hai bên không thể thỏa thuận về con;
- Có tranh chấp về tài sản;
- Một bên không hợp tác thực hiện thủ tục.
Điều quan trọng là lựa chọn đúng thủ tục ngay từ đầu để tránh mất thời gian sửa đổi hoặc thực hiện lại hồ sơ.
RB Law tư vấn thủ tục ly hôn đơn phương và thuận tình
Nếu bạn đang phân vân ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau như thế nào, chưa biết mình phù hợp với thủ tục nào hoặc cần chuẩn bị hồ sơ ra sao, Công Ty Luật TNHH RB Law có thể hỗ trợ tư vấn theo từng trường hợp cụ thể.
RB Law tư vấn các vấn đề:
- Điều kiện ly hôn đơn phương;
- Điều kiện thuận tình ly hôn;
- Soạn đơn ly hôn;
- Xác định Tòa án có thẩm quyền;
- Chuẩn bị hồ sơ;
- Tư vấn quyền nuôi con;
- Tư vấn nghĩa vụ cấp dưỡng;
- Tư vấn phân chia tài sản;
- Tư vấn nợ chung;
- Tư vấn trường hợp một bên không hợp tác;
- Tư vấn ly hôn có yếu tố nước ngoài.
Ly hôn đơn phương và thuận tình khác nhau như thế nào? Điểm khác biệt quan trọng nhất nằm ở ý chí của vợ chồng và mức độ thống nhất về các vấn đề liên quan đến ly hôn.
- Thuận tình ly hôn: Hai bên cùng tự nguyện ly hôn và đã thỏa thuận được về con, tài sản trên cơ sở bảo đảm quyền lợi chính đáng của các bên.
- Ly hôn đơn phương: Một bên yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi bên còn lại không đồng ý hoặc hai bên không thể thống nhất về các vấn đề liên quan.
Nếu vợ chồng vẫn có thể trao đổi và thống nhất được các vấn đề thì thuận tình ly hôn thường là lựa chọn phù hợp. Ngược lại, nếu một bên không đồng ý hoặc không hợp tác, người còn lại có thể cân nhắc thực hiện thủ tục ly hôn đơn phương theo quy định pháp luật.
Công Ty Luật TNHH RB Law sẵn sàng tư vấn và hỗ trợ khách hàng xác định thủ tục phù hợp, chuẩn bị hồ sơ và giải quyết các vấn đề liên quan đến ly hôn.
