Đất thổ cư là loại đất có giá trị cao và được nhiều người lựa chọn để xây dựng nhà ở, đầu tư hoặc chuyển nhượng. Trong quá trình sử dụng, nhiều chủ sử dụng đất có nhu cầu chia nhỏ thửa đất để tặng cho con, chia tài sản thừa kế, chuyển nhượng một phần hoặc phục vụ mục đích đầu tư. Chính vì vậy, câu hỏi Đất thổ cư có được tách thửa không? luôn nhận được rất nhiều sự quan tâm.
Theo quy định của pháp luật đất đai hiện hành, đất thổ cư hoàn toàn có thể được tách thửa nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của Luật Đất đai và quy định về diện tích tối thiểu được phép tách thửa do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp đều được phép tách thửa. Nếu không đáp ứng điều kiện về diện tích, quy hoạch, quyền sử dụng đất hoặc đang có tranh chấp thì cơ quan có thẩm quyền có thể từ chối giải quyết hồ sơ.
Trong bài viết này, Công Ty Luật TNHH RB Law sẽ giúp bạn hiểu rõ các quy định pháp luật liên quan đến việc tách thửa đất thổ cư, điều kiện cần đáp ứng, hồ sơ, thủ tục thực hiện cũng như những lưu ý quan trọng để quá trình tách thửa diễn ra thuận lợi.
Đất thổ cư là gì?
Đất thổ cư là cách gọi phổ biến của người dân đối với đất ở. Theo quy định của pháp luật đất đai, đất ở thuộc nhóm đất phi nông nghiệp và được Nhà nước công nhận để xây dựng nhà ở cùng các công trình phục vụ đời sống.
Hiện nay đất ở được chia thành hai loại gồm:
Đất ở tại nông thôn
Đây là loại đất được sử dụng để xây dựng nhà ở tại khu vực nông thôn, bao gồm cả vườn, ao trong cùng thửa đất theo quy định của pháp luật.
Đất ở tại đô thị
Là loại đất nằm trong phạm vi các khu đô thị, thành phố, thị xã, thị trấn và được phép xây dựng nhà ở theo quy hoạch được phê duyệt.
Dù là đất ở nông thôn hay đất ở đô thị thì người sử dụng đất đều có quyền đề nghị tách thửa nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.
Đất thổ cư có được tách thửa không?
Câu trả lời là Có.
Pháp luật hiện hành cho phép người sử dụng đất thực hiện việc tách thửa đối với đất ở khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện luật định.
Việc tách thửa thường được thực hiện trong các trường hợp như:
- Chia đất cho con.
- Chia tài sản khi ly hôn.
- Chia di sản thừa kế.
- Chuyển nhượng một phần thửa đất.
- Góp vốn bằng một phần quyền sử dụng đất.
- Phân chia tài sản giữa các thành viên trong gia đình.
- Phục vụ nhu cầu đầu tư bất động sản.
Tuy nhiên, người dân cần lưu ý rằng việc được phép tách thửa không chỉ phụ thuộc vào Luật Đất đai mà còn phụ thuộc vào quyết định quy định diện tích tối thiểu tách thửa của từng địa phương.
Do đó, cùng một diện tích đất nhưng tại hai tỉnh, thành phố khác nhau thì khả năng được tách thửa có thể hoàn toàn khác nhau.
Điều kiện để đất thổ cư được tách thửa
Muốn tách thửa thành công, người sử dụng đất phải đáp ứng đồng thời nhiều điều kiện.
Có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
Điều kiện đầu tiên là thửa đất đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Sổ đỏ hoặc Sổ hồng), trừ một số trường hợp đặc biệt theo quy định của pháp luật.
Nếu chưa được cấp Giấy chứng nhận thì thông thường sẽ không đủ điều kiện thực hiện thủ tục tách thửa.
Một trong những nguyên tắc quan trọng là quyền sử dụng đất phải đang ổn định.
Nếu đất đang xảy ra tranh chấp giữa các cá nhân hoặc tổ chức thì cơ quan đăng ký đất đai sẽ tạm dừng giải quyết hồ sơ tách thửa cho đến khi tranh chấp được giải quyết xong.
Quyền sử dụng đất không bị kê biên
Nếu quyền sử dụng đất đang bị kê biên để bảo đảm thi hành án thì chủ sử dụng đất sẽ không được thực hiện việc tách thửa.
Sau khi việc kê biên được chấm dứt thì người sử dụng đất mới có thể tiếp tục thực hiện các quyền theo quy định.
Đất vẫn còn thời hạn sử dụng
Đối với trường hợp đất có thời hạn sử dụng thì khi thực hiện thủ tục tách thửa, quyền sử dụng đất vẫn phải còn trong thời hạn theo Giấy chứng nhận.
Nếu đã hết thời hạn thì người sử dụng đất cần thực hiện thủ tục gia hạn (nếu đủ điều kiện) trước khi tiến hành tách thửa.
Phù hợp với diện tích tối thiểu được phép tách thửa
Đây là điều kiện quan trọng nhất.
Sau khi tách, cả thửa đất mới và phần đất còn lại đều phải bảo đảm diện tích tối thiểu theo quy định của UBND cấp tỉnh.
Ví dụ:
- Một địa phương quy định diện tích tối thiểu là 50 m².
- Thửa đất ban đầu rộng 120 m².
Nếu chia thành:
- Thửa A: 60 m².
- Thửa B: 60 m².
Thì hoàn toàn có thể đáp ứng điều kiện về diện tích.
Ngược lại, nếu chia thành:
- Thửa A: 30 m².
- Thửa B: 90 m².
Thì phần diện tích 30 m² không đạt mức tối thiểu và hồ sơ có thể bị từ chối.
Những yếu tố ảnh hưởng đến việc tách thửa
Ngoài các điều kiện cơ bản nêu trên, cơ quan có thẩm quyền còn xem xét nhiều yếu tố khác trước khi chấp thuận việc tách thửa.
Quy hoạch sử dụng đất
Nếu thửa đất nằm trong khu vực đã có quyết định thu hồi đất hoặc thuộc quy hoạch thực hiện dự án thì việc tách thửa có thể bị hạn chế hoặc không được phép.
Quy hoạch xây dựng
Một số khu vực có yêu cầu về mặt tiền, chiều sâu hoặc hạ tầng kỹ thuật. Nếu sau khi tách không đáp ứng các tiêu chí này thì hồ sơ có thể không được chấp thuận.
Hành lang bảo vệ công trình
Các thửa đất nằm trong hành lang an toàn giao thông, hành lang bảo vệ lưới điện, đê điều hoặc công trình công cộng khác có thể bị hạn chế quyền tách thửa theo quy định pháp luật.
Vì sao cần tìm hiểu quy định trước khi tách thửa?
Nhiều người cho rằng chỉ cần có Sổ đỏ là có thể chia đất theo ý muốn. Trên thực tế, nếu không tìm hiểu kỹ quy định, người sử dụng đất có thể gặp nhiều rủi ro như:
- Hồ sơ bị trả lại nhiều lần.
- Mất thời gian đi lại bổ sung giấy tờ.
- Phát sinh chi phí đo đạc, công chứng không cần thiết.
- Không thể chuyển nhượng phần đất đã chia.
- Ảnh hưởng đến kế hoạch đầu tư hoặc giao dịch bất động sản.
Do đó, việc tham khảo ý kiến của đơn vị tư vấn pháp lý hoặc tìm hiểu kỹ quy định của địa phương trước khi thực hiện là rất cần thiết.
